Najwyższa Izba Kontroli: należy uregulować kwestię nadzoru nad giełdami walut wirtualnych

Najwyższa Izba Kontroli zabrała głos w sprawie przyszłych regulacji cyfrowych walut.

Cyfrowe waluty i technologia blockchain cieszą się rosnącym zainteresowaniem instytucji publicznych w Polsce. Chodzi przede wszystkim o strumień Blockchain i kryptowaluty, działający przy Ministerstwie Cyfryzacji w ramach programu rządowego „Od papierowej do cyfrowej Polski”. Tematyką tą zajmuje się również Zespół ds. fintech powołany przez Komisję Nadzoru Finansowego. Uczestnicząc w pracach obu grup, dotychczasowe efekty oceniam pozytywnie. Widoczny jest również wzrost uwagi ze strony Narodowego Banku Polskiego.

Od kilkunastu miesięcy stawiam tezę, że należy spodziewać się kolejnych fal regulacji kryptowalut. Widać to szczególnie w Unii Europejskiej, gdzie co najmniej począwszy od opinii EBA (Europejskiego Urząd Nadzoru Bankowego) z 2014 r., przez raport Parlamentu Europejskiego z zeszłego roku oraz szereg innych dokumentów, instytucje UE zastanawiają się nad różnymi krokami prawnymi.

Pierwsze z nich już się dzieją. Chodzi o objęcie cyfrowych walut przepisami o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy (AML), co dotknie przede wszystkim giełdy kryptowalut. Głównym celem jest ograniczenie ryzyka wykorzystania cyfrowych walut do działalności przestępczej. W Polsce dodatkowo mamy do czynienia z projektem ustawy o Centralnej Bazie Rachunków, który mówi m.in. o „rachunkach wirtualnych walut”.

Kolejną falę regulacji przyniesie prawdopodobnie chęć ochrony konsumenta. O ile bowiem kryptowaluty nie stanowią póki co ryzyka np. dla stabilności systemu finansowego, zdarzenia takie jak upadek polskiej giełdy kryptowalut Bitcurex, wywołują uzasadnioną troskę o los konsumentów.

Postulat uregulowania działalności giełd kryptowalutowych niedawno przedstawiła już Rzecznik Finansowy. Obecnie na ten temat wypowiedziała się również Najwyższa Izba Kontroli. W raporcie o ochronie praw nieprofesjonalnych uczestników rynku walutowego NIK wnioskuje o wprowadzenie zmian w przepisach regulujących kwestię nadzoru nad działającymi w Polsce giełdami walut wirtualnych.

Głos NIK wpisuje się zatem w trend dążenia do uregulowania działalności giełd kryptowalut. Ten postulat ma wiele sensu. Prace nad przyszłymi regulacjami powinny jednak wziąć pod uwagę wiele ważnych czynników, spośród których dwa wydają się szczególnie istotne. Po pierwsze, wyłącznie polska regulacja nie obejmie licznych giełd działających za granicą. Po drugie, wskazana jest szczególna ostrożność przy regulowaniu wszelkich kwestii, jakie wiążą się z kryptowalutami. Takie regulacje mogą bowiem ograniczyć lub wstrzymać rozwój innowacyjnej technologii blockchain, której możliwości wykraczają daleko ponad Bitcoina i inne kryptowaluty.